Ochrona własności przemysłowej obejmuje różne instrumenty prawne służące zabezpieczeniu rozwiązań technicznych. W praktyce przedsiębiorcy najczęściej rozważają zgłoszenie wynalazku do ochrony patentowej albo uzyskanie prawa ochronnego na wzór użytkowy. Choć oba te prawa dotyczą rozwiązań o charakterze technicznym, różnią się zakresem ochrony, przesłankami uzyskania oraz czasem trwania.
Na czym polega istota patentu i jakie warunki musi spełniać wynalazek?
Patent jest prawem wyłącznym udzielanym na wynalazek, który spełnia trzy podstawowe przesłanki, czyli nowość, poziom wynalazczy oraz przemysłową stosowalność. Patent może dotyczyć zarówno produktu, jak i sposobu jego wytwarzania czy zastosowania. Ochrona trwa co do zasady 20 lat od daty zgłoszenia, pod warunkiem uiszczania opłat okresowych. Postępowanie patentowe ma charakter merytoryczny, gdyż urząd bada spełnienie wszystkich przesłanek przed udzieleniem prawa.
Czym jest wzór użytkowy i kiedy stanowi alternatywę dla patentu?
Wzór użytkowy w Warszawie i nie tylko dotyczy nowego i użytecznego rozwiązania o charakterze technicznym, odnoszącego się do kształtu, budowy lub zestawienia elementów przedmiotu o trwałej postaci. W przeciwieństwie do patentu nie wymaga wykazania poziomu wynalazczego w takim zakresie, jak przy ochronie wynalazku, co czyni tę formę ochrony bardziej dostępną dla prostszych rozwiązań konstrukcyjnych. Prawo ochronne na wzór użytkowy udzielane jest na okres do 10 lat. Postępowanie rejestracyjne jest co do zasady mniej sformalizowane i krótsze niż procedura patentowa.
Podsumowanie
Patent i wzór użytkowy są odrębnymi formami ochrony rozwiązań technicznych, różniącymi się przesłankami uzyskania, zakresem ochrony oraz czasem jej trwania. Patent obejmuje wynalazki o wyższym poziomie innowacyjności i może dotyczyć zarówno produktów, jak i sposobów ich wytwarzania, natomiast wzór użytkowy chroni nowe rozwiązania konstrukcyjne dotyczące przedmiotów o trwałej postaci. Wybór właściwego instrumentu powinien być uzależniony od charakteru rozwiązania.